Logo
Εκτύπωση αυτής της σελίδας

ΒΑΣ. ΠΕΡΛΕΓΚΟΣ: Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΡΓΗΣΕ ΜΙΑ ΜΕΡΑ

Στους χαλεπούς καιρούς της καταστροφικής οικονομικής ύφεσης και του υπέρογκου δημοσίου χρέους που βιώνει η ελληνική οικονομία, οι λύσεις που διαφαίνονται είναι εξαιρετικά περιορισμένες.

 

Αυτό οφείλεται κατά κύριο λόγο α)στην αδυναμία ουσιαστικής και δυναμικής πολιτικής παρέμβασης της ευρωπαϊκής ηγεσίας υπό το φόβο των, ομολογουμένως, πανίσχυρων διεθνών χρηματαγορών και β)στην ενδογενή αδυναμία της ελληνικής οικονομίας να ασκήσει συναλλαγματική, νομισματική, δημοσιονομική και εμπορική πολιτική λόγω της συμμετοχής της στη ζώνη του ευρώ και της συνθήκης του Μάαστριχ.

Η οικονομική ανάπτυξη αποτελεί ίσως την ισχυρότερή μεταβλητή που μπορεί να θέσει τις βάσεις απομείωσης του εθνικού δημοσίου χρέους και φυσικά να απομακρύνει την εφιαλτική ύφεση που γονατίζει τον κόσμο της εργασίας. Πράγματι, όταν μεγαλώνει η «πίτα», το ΑΕΠ δηλαδή, ένα μεγαλύτερο κομμάτι μπορεί να δοθεί στην εξόφληση τοκοχρεολυσίων και έτσι να αρχίσει να συρρικνώνεται το δημοσιονομικό έλλειμμα και κατ’ επέκταση το χρέος. Το παρόν άρθρο επιχειρεί να εξηγήσει γιατί α) παρόλες τις τραγικές μειώσεις των εισοδημάτων του κόσμου της εργασίας, το χρέος αντί να μειώνει, αυξάνει και β)η περιζήτητη οικονομική ανάπτυξη μάλλον θα αργήσει να φανεί. Για την ιστορία αναφέρουμε ότι το αρχικό Μνημόνιο  προέβλεπε για το έτος 2012 οικονομική ανάπτυξη της τάξης του 1-1,5% για τη χώρα μας και επιστροφή στον δανεισμό από τις χρηματαγορές, ενώ οι παρούσες μελέτες από οικονομικούς οργανισμούς(Τράπεζα της Ελλάδος, ΟΟΣΑ) καταδεικνύουν για το 2011 ύφεση τουλάχιστον 5% και για το 2012 οι συντηρητικές εκτιμήσεις κάνουν λόγο για ύφεση 2-2,5%(η σκέψη για έξοδο στις αγορές μόνο πικρά χαμόγελα μπορεί να δημιουργήσει αφού τα πιστωτικά όρια της ελληνικής οικονομίας ή spreads φτάνουν τις 2000 μονάδες βάσης, ενώ όταν η Ελλάδα μπήκε στον μηχανισμό τριμερούς χρηματοδότησης ήταν περίπου στα μισά, περίπου 1000 μονάδες βάσης-τα συμπεράσματα για την επιτυχία της εφαρμοζόμενης οικονομικής πολιτικής ανήκουν στον αναγνώστη ).

 

Οι παράγοντες που καθορίζουν την δυναμική (αύξηση ή μείωση) του δημοσίου χρέους είναι οι κάτωθι:

α)Ο λόγος του εθνικού χρέους σε σχέση με το ΑΕΠ.  Όταν το εθνικό χρέος είναι ίσο με το ΑΕΠ, η επίδραση της μεταβλητής αυτής είναι ουδέτερη και εξαρτάται από τους άλλους παράγοντες που θα αναφερθούν στη συνέχεια. Αντίθετα, όταν ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ είναι μεγαλύτερός της μονάδος η τάση αύξησης χρέους είναι θετική και αντίστροφα, όταν ο λόγος είναι μικρότερος της μονάδος.

β)Το επιτόκιο δανεισμού του δημόσιου τομέα.  Όταν το επιτόκιο δανεισμού του δημοσίου αυξάνεται, κατ’ αναλογία αυξάνεται και το ύψος των τόκων που πρέπει να καταβληθούν στους πιστωτές.

γ)Η οικονομική ανάπτυξη/μεγέθυνση της οικονομίας. Η μεταβλητή αυτή περιορίζει την επίδραση του επιτοκίου δανεισμού στη διόγκωση του χρέους, εκτός αν έχει αρνητικό πρόσημο (ύφεση), οπότε την αυξάνει.

δ)Η ύπαρξη πρωτογενών πλεονασμάτων, δηλαδή τα έσοδα του δημοσίου τομέα πρέπει να υπερβαίνουν τις δαπάνες(εκτός των δαπανών για τόκους). Με τον τρόπο αυτό «ροκανίζεται» σιγά σιγά το έλλειμμα και το χρέος. Τα έσοδα του δημοσίου, όμως, είναι και αυτά, συνάρτηση της οικονομικής ανάπτυξης.

Να λοιπόν γιατί παρόλο που μειώνονται οι μισθοί και οι συντάξεις, δηλαδή οι δημόσιες δαπάνες το χρέος δεν μειώνεται. Δεδομένου ότι η κατανάλωση αποτελεί το 70% περίπου του ΑΕΠ, η δραστική μείωση μισθών και συντάξεων περιορίζει την ιδιωτική κατανάλωση, άρα δημιουργεί ύφεση, επομένως σύμφωνα με τα προηγούμενα η δυναμική του χρέους αυξάνει. Επίσης, λόγω ύφεσης και πτώσης της οικονομικής δραστηριότητας περιορίζονται και τα έσοδα από φόρους(από κατανάλωση, εργασία), άρα αυξάνονται /μειώνονται τα ελλείμματα /πλεονάσματα. Στο παρόν άρθρο είδαμε πως επηρεάζει η οικονομική ανάπτυξη την αυξομείωση του δημοσίου χρέους και γιατί η οριζόντια μείωση των δημοσίων δαπανών σε όλους τους λειτουργικούς τομείς (παρόλο που η μείωση αντιπαραγωγικών δαπανών του δημοσίου, όπως πχ η γραφειοκρατία είναι αναγκαία) είναι μη αποτελεσματική. Στο επόμενο άρθρο θα δούμε γιατί οι προοπτικές ταχείας εισόδου της ελληνικής οικονομίας σε περιβάλλον ανάπτυξης είναι αμυδρές.

Βασίλης Περλέγκος, Οικονομολόγος

Σακελλάρης Ν. Τρικοίλης   info@argokalymnos.gr

Σακελλάρης Ν. Τρικοίλης [email protected]

E-mail Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.
Η Αργώ της Καλύμνου - καθημερινή ηλεκτρονική ενημέρωση