Η Αργώ της Καλύμνου - Καθημερινή ηλεκτρονική ενημέρωση για την Κάλυμνο και τα γύρω νησιά

Switch to desktop

ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΤΑΞΕΙΣ: Οι Γέροντες & Δημογέροντες (16oς-19ος αι.)

Όταν έρχεται η τουρκοκρατία οι «πρωτεύοντες» θα διακριθούν σε προκρίτους και γέροντες και γεννιέται ο νέος θεσμός του πρωτογέροντα.

 

 
Οι γέροντες αποτελούν ένα συμβουλευτικό σώμα, που αποφαίνεται πάνω στα σοβαρά θέματα και αποτελεί, κατά κάποιο τρόπο, ένα θεσμό που παραστέκεται στους δημάρχους και δημογέροντες. Δεν εκλέγονται, αλλά αποκτούν τον τίτλο και την ιδιότητα χάρη στην καταγωγή τους και το κοινωνικό τους κύρος. Από τα έγγραφα και τις ιστορικές πηγές που έγιναν προσιτές τα τελευταία χρόνια, συνάγεται το συμπέρασμα ότι ο «γέρων» ήταν τιμητικός τίτλος που απονεμόταν όχι κατ’ ανάγκη στους οικονομικά ισχυρούς, αλλά σ’ αυτούς που διέθεταν κοινωνικό κύρος και επιβολή χάρη στην προσωπικότητά τους, χωρίς να ορίζεται όριο κατώτερης ηλικίας. Ανήκαν στην εκλεκτή μερίδα της κοινωνίας και η γνώμη τους ήταν πάντα σεβαστή. Συμμετείχαν στην έκδοση αποφάσεων πάνω σε διαπροσωπικές διαφορές, κοινωνικά προβλήματα, κοινωνικές κρίσεις και σε αποφάσεις που θα καθόριζαν την έξοδο της κοινωνίας από κοινωνική κρίση και τη μελλοντική της πορεία πάνω σε ζητήματα που αργότερα θα ονομαστούν «εθνικά».

Εξάλλου και οι τοπικοί πολιτικοί άρχοντες, στην αρχή, δεν εκλέγονταν άμεσα από το λαό, αλλά από το σώμα των ενοριακών εκλεκτόρων (ένας από κάθε ενορία), που ήταν στην συντριπτική τους πλειοψηφία παπάδες. Δεν υπάρχουν πολλές πληροφορίες που να μας ενημερώνουν πληρέστερα για τον τρόπο ανάδειξης των γερόντων και τη λειτουργία τους. Πάντως, όπως είδαμε, ο μητροπολίτης Λέρνης - Καλύμνου είχε ζητήσει τη γνώμη των γερόντων (εκτός από των δημάρχων), όταν χρειάστηκε να αποφασίσει σε ποιον ανήκε το οικόπεδο στα Τσίκουδα, στην οικογένεια Αντ. Μαγκλή ή στη μονή της Πάτμου.

Οι  δημογέροντες

Ο θεσμός των δημογερόντων, μετά την ίδρυση του ελληνικού κράτους, περνάει από συνεχείς αλλαγές και κρίσεις:

1828 - δημογέροντες:  Οι εκλέκτορες που εξέλεγε ο λαός (έναν από κάθε ενορία), ψήφιζαν τους τέσσερις άρχοντες με μυστική ψηφοφορία στην Παναγία Κεχαριτωμένη.

1840 - δημαρχία: Η εκπροσώπηση όμως του λαού δεν έφτασε ακόμη να είναι στοιχημένη με τα προβλήματα της Καλύμνου. Η κρίση στις σχέσεις λαού και εξουσίας κορυφώνεται στον Εμφύλιο του 1837-1840, μέσα από τον οποίο θα γεννηθεί νέος και πάλι θεσμός της δημαρχίας.

1869 - δημογεροντία: Αλλά και με τη δημαρχία ο λαός δεν είδε καμιά ουσιαστική αλλαγή. Οπότε μετά την κρίση του 1869 (επιβολή καϊμακαμίας) η δημαρχία ονομάζεται δημογεροντία, χωρίς αυτή η αλλαγή να σημαίνει ότι έφερε και αλλαγή στις σχέσεις των κοινωνικών τάξεων. Πάντως, οι δημογέροντες ήταν χωρίς μισθό, πληρωνόταν μόνο ο ταμίας. 

Στα 1894 ο Κάρ. Φλέγελ, όταν επισκέφθηκε την Κάλυμνο, βρήκε έναν καϊμακάμη, εκπρόσωπο της αυτοκρατορικής κυβέρνησης, και δημογεροντία αποτελούμενη από ένα δήμαρχο και ένα ταμία, τους οποίους πλαισίωναν οκτώ σύμβουλοι με ετήσια θητεία και όλους τους εξέλεγε ο λαός με καθολική ψηφοφορία γύρω στα Χριστούγεννα.

Τελευταία τροποποίηση στις
Σακελλάρης Ν. Τρικοίλης   info@argokalymnos.gr

Σακελλάρης Ν. Τρικοίλης [email protected]

E-mail Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Προσθήκη σχολίου

Βεβαιωθείτε ότι έχετε συμπληρώσει όλα τα πεδία με το (*). Η Αργώ της Καλύμνου διατηρεί το δικαίωμα ελέγχου των σχολίων πριν την ανάρτησή τους. Τα ανάρμοστα και προσβλητικά σχόλια δεν θα δημοσιεύονται.

Η Αργώ της Καλύμνου - καθημερινή ηλεκτρονική ενημέρωση

Top Desktop version