Η Αργώ της Καλύμνου - Καθημερινή ηλεκτρονική ενημέρωση για την Κάλυμνο και τα γύρω νησιά

Switch to desktop

Γ. Πατέλλης: Μπαρμπαριά και Τούνεζι

Η Μπαρμπαριά αγκαλιάζει μια ευρύτερη γεωγραφική περιοχή της βορειοαφρικανικής ακτής. Ξεκινά από το Μαρόκο και το Γιβραλτάρ και καταλήγει στα αιγυπτιακά παράλια. Τούνεζι είναι η σημερινή Τυνησία ή Τύνιδα, στο κέντρο περίπου της παραπάνω ακτογραμμής.

 

Η φράση «Μπαρμπαριά και Τούνεζι» μας πάει πίσω στο 16ο με 17ο αιώνα όταν οι Βέρβεροι, φημισμένοι πειρατές της ευρύτερης Μπαρμπαριάς, ήταν ο φόβος και ο τρόμος της Μεσογείου και φυσικά των νησιών του Αιγαίου. Ήταν τόσο τρομερή η ληστρική δράση τους ώστε έμεινε στη λαϊκή παράδοση η φράση: «Θα γίνει της Μπαρμπαριάς». Όπως λέμε σήμερα: «Θα γίνει της κακομοίρας». Όπως και έγινε!

Στην πλουτοπαραγωγική σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο Αλγερία το δικτατορικό καθεστώς του Μπουτεφλίκα (κάπως έτσι τον λένε) έριξε εσπευσμένα τις τιμές των βασικών ειδών διατροφής και εκτόνωσε, άγνωστο για πόσο, τις πιέσεις.

Στη γειτονική τουριστική Τυνησία ο επί 23 χρόνια δικτάτορας Μπεν  Άλι και η γυναίκα του Λέιλα –το πιο μισητό πρόσωπο της χώρας- δεν είχαν τίποτα άλλο να ρίξουν και έριχναν….σφαίρες. Τα κατάφεραν όμως και την κοπάνησαν προς τη Σαουδαραβία στα γρήγορα. Μόνο που δεν πρόλαβαν να πάρουν τα εκατομμύρια ευρώ σε δεσμίδες και τις πλάκες από χρυσάφι, που έκρυβαν πίσω από τις βιβλιοθήκες του προεδρικού μεγάρου.

Τώρα ήρθε η σειρά του Καντάφι που επί 42 χρόνια κυβερνά τη Λιβύη, την καρδιά της Μπαρμπαριάς, με τα πλούσια κοιτάσματα πετρελαίου. Καλός σκακιστής ο συνταγματάρχης έπαιζε καλά τα πιόνια στη διεθνή σκακιέρα πότε με τους πάλαι-ποτέ Σοβιετικούς, πότε με τους Ιταλούς, πότε με τους Κινέζους, ακόμα και με τους μισητούς Αμερικανούς. Έσωζε τις παρτίδες μέχρι τώρα. Κάποτε όμως και ο καλύτερος μετρ, κάποια στιγμή, βρίσκει το μάστορά του.

Για μας όμως τους Καλύμνιους η Τύνιδα και η Λιβύη του Καντάφι δεν είναι μόνο η ρομαντική Αφρική της παλιάς μελωδίας του Καλδάρα, «σαλπάρει η βαρκούλα απαλά και μας πάει μακριά μες τη Μπαρμπαριά…». Οι κουστέρες της Μπαρμπαριάς είναι η δεύτερη πατρίδα μας. Το Σφάξ, η Μπιγκάζα, η Ντέρνα, η Μαντρούχα, είναι τα μέρη μας. Κάθε καλοκαίρι στις αφιλόξενες ακτές τους οι σφουγγαράδες μας , επί ένα αιώνα, έδιναν σκληρό και τιτάνιο αγώνα για το σφουγγάρι, με το οποίο το νησί εξασφάλιζε τη ζήση του. Αρκετοί από αυτούς, νέα παλικάρια, άφησαν για πάντα τα κόκαλά τους στα Ασπρονήσια και στα Καραβολονήσια. Κάτω από τις πιο σκληρές και απάνθρωπες συνθήκες, εκτεθειμένοι ολημερίς στα ραγάνια και τον ανελέητο ήλιο της Αφρικής οι «κολασμένοι της θάλασσας», πάλευαν για το πιο πικρό ψωμί, το ψωμί του σφουγγαρά.

Από τα λιμάνια του κόλπου της Σύρτης αγόραζαν και έφερναν στο νησί στο γυρισμό τους, τις μέρες «του Σταυρού και τα’ Άη Νικήτα», τις Μπιγκαζανές πραμάτειες, δώρο στο σπιτικό τους και τα αγαπημένα πρόσωπα: Χαλιά, κιλίμια, μεταξωτά μαντίλια, κολόνιες μπαριζέτες, πάντες τοίχου με αράπικες παραστάσεις από χανούμισσες και πασάδες.

Τον καιρό της ιταλικής κατοχής στα Δωδεκάνησα, η δυνατότητα σπογγαλιείας στη Μπαρμπαριά ήταν σχετικά εύκολη. Η Λιβύη ήταν ιταλική κτήση επίσης και η διαδικασία πρόσβασης στα σπογγαλιευτικά πεδία της ήταν ελεύθερη για τα σφουγγαράδικά μας. Μετά τον πόλεμο όμως και μέχρι τα τέλη της δεκαετίας του ’70, ήταν απαραίτητες οι άδειες σπογγαλιείας οι οποίες δίνονταν μέσω διακρατικών συμφωνιών με τις κυβερνήσεις της Αιγύπτου, Λιβύης και Τύνιδας. Μετά την επικράτηση του Καντάφι και λόγω των εθνικοποιήσεων τα πράγματα δυσκόλεψαν πολύ. Ο αριθμός των αδειών περιορίστηκε σημαντικά, τα εμπόδια που έφερνε το καθεστώς Καντάφι συνεχώς μεγάλωναν, μέχρι που τις σταμάτησε οριστικά.

Τα τελευταία γεγονότα στη Τύνιδα και τη Λιβύη μας συγκίνησαν ιδιαίτερα. Γιατί η Μπαρμπαριά δεν είναι μόνο τα μέρη μας, η Αφρική είναι και η μεγάλη πατρίδα του ανθρώπου. Όπως λένε οι ανθρωπολόγοι εκεί πρωτοεμφανίστηκε ο άνθρωπος. Από εκεί καταγόμαστε όλοι.

Κάλυμνος, 1 Μαρτίου 2011.                              ioannispatellis@hotmail.com  

 

Γιάννης Πατέλλης

Γιάννης Πατέλλης

E-mail Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Προσθήκη σχολίου

Βεβαιωθείτε ότι έχετε συμπληρώσει όλα τα πεδία με το (*). Η Αργώ της Καλύμνου διατηρεί το δικαίωμα ελέγχου των σχολίων πριν την ανάρτησή τους. Τα ανάρμοστα και προσβλητικά σχόλια δεν θα δημοσιεύονται.

Η Αργώ της Καλύμνου - καθημερινή ηλεκτρονική ενημέρωση

Top Desktop version