Η Αργώ της Καλύμνου - Καθημερινή ηλεκτρονική ενημέρωση για την Κάλυμνο και τα γύρω νησιά

Switch to desktop

Δ. Ζερβός: Ο Πετροπόλεμος του 1935 σε εφημερίδες των Αθηνών

 

Με την ευκαιρία του εορτασμού στις 7 Μαρτίου της επετείου της Ενσωμάτωσης της Δωδεκανήσου, μεταφέρονται παρακάτω δύο ρεπορτάζ που δημοσιεύτηκαν σε εφημερίδες των Αθηνών, το πρώτο τον Μάιο του 1935 για τα γεγονότα που έγιναν στην Κάλυμνο και έμειναν στην Ιστορία ως ‘‘Πετροπόλεμος’’, και το δεύτερο τον Ιούνιο του ίδιου έτους για τις δίκες και καταδίκες όσων συνελήφθησαν ως υποκινητές.

 

Η αντιγραφή γίνεται κατ’ ανάγκη μονοτονικά για τους γνωστούς τεχνικούς λόγους.

Το πρώτο ρεπορτάζ από την εφημερίδα ‘‘Ο ΤΥΠΟΣ’’ της  16/5/1935

ΑΓΡΙΑΙ ΣΚΗΝΑΙ ΕΙΣ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΟΝ – ΕΠΙΘΕΣΙΣ ΤΩΝ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ ΔΥΝΑΜΕΩΝ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΑΟΠΛΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΤΗΣ ΚΑΛΥΜΝΟΥ – ΦΟΝΟΣ ΕΝΟΣ ΠΟΛΙΤΟΥ ΚΑΙ ΤΡΑΥΜΑΤΙΣΜΟΣ ΠΟΛΛΩΝ – ΑΠΕΡΙΓΡΑΠΤΟΣ Η ΕΞΕΓΕΡΣΙΣ ΤΩΝ ΚΑΤΟΙΚΩΝ

Κατά σημερινάς πληροφορίας εκ Καλύμνου, η κατάστασις μετά τα επαναστατικά γεγονότα τα συμβάντα κατά το πρώτον δεκαήμερον του περελθόντος μηνός εξακολουθεί να είνε έκρυθμος.

Αι νεώτεραι πληροφορίαι είνε σχετικαί με τας αιματηράς συγκρούσεις αίτινες εσημειώθησαν πρό τινων ημερών είς τον Μητροπολιτικόν ναόν Καλύμνου και κατά την διάρκειαν των οποίων εφονεύθη ο Εμμανουήλ Καζόνης πυροβοληθείς διά πυροβόλου όπλου και ετραυματίσθησαν πλείστοι πολίται υπό των ιταλικών αρχών.

Τα γεγονότα εξειλίχθησαν, κατά τας παρασχεθείσας πληροφορίας ως εξής: Ο διοικητης της νήσου Ντε Μπιζόνιο, εξαιρετικώς σκληρός, μη ανεχόμενος την ανδρικήν στάσιν του Καλυμνιακού λαού προασπιζομένου την ελευθερίαν της συνειδήσεώς του, διέταξε να ανοιχθή βιαίως ο ναός της Μητροπόλεως και απέστειλε, συνοδεία αστυνομικών τους εξωμότας ιερείς Επιφάνιον Καλογιάννην εκ Πάτμου και Θέμελην Τσαγκάρην ίνα ιερουργήσουν το απόγευμα της Παρασκευής 5ης τρέχοντος. Ταυτοχρόνως διέταξε τους καθηγητάς και διδασκάλους όπως μεταβούν εν σώματι μετά των μαθητών εις την εκκλησίαν.

Η ΕΞΕΓΕΡΣΙΣ ΤΟΥ ΛΑΟΥ

Ανάστατος ο Καλυμνιακός λαός εκ της τοιαύτης ενεργείας του Ιταλού διοικητού, συνεκεντρώθη κατά χιλιάδας περί τον Μητροπολιτικόν ναόν και επετέθη κατά των εξωμοτων ιερέων και τινων μισθάρνων οργάνων των Ιταλών.

Η ιταλική αστυνομία επιχειρήσασα να διαλύση τον ανθρώπινον εκείνον όγκον, εις τον οποίον συγκατελέγοντο χιλιάδες γυναικοπαίδων διά των όπλων, εδέχθη την αντεπίθεσιν των πολιτών και κυρίως των γυναικών, αίτινες έξαλλοι εκ της προσβολής του θρησκευτικού των αισθήματος, έρριπτον λίθους κατά των αστυνομικών και συνεπλέκοντο εις τας χείρας.

Την πρωίαν της επομένης κατέπλευσαν εις Κάλυμνον αντιτορπιλλικά και βενζινόπλοια μεταφέροντα στρατόν. Οι κάτοικοι της νήσου ευθύς ως αντελήφθησαν την αποβίβασιν των στρατιωτικών εις την αποβάθραν, κατήλθον εν σώματι εις την παραλίαν και ήρχισαν έξαλλοι να διαμαρτύρωνται κατά των Ιταλικών αρχών, καταρώμενοι και αναθεματίζοντες την Ιταλίαν.

Η ΑΝΑΝΔΡΟΣ ΕΠΙΘΕΣΙΣ

Αι στρατιωτικαί δυνάμεις τότε επετέθησαν κατά του πλήθους δια των υποκοπάνων και ήρχισαν να ρίπτουν πυροβολισμούς κατά των αόπλων πολιτών.

Το πλήθος υποχωρεί προς τα εκατέρωθεν της παραλίας Χαραλάμπους υψώματα, ανέρχεται εις τας ταράτσας των οικιών και από εκεί μάχεται κατά των στρατιωτών διά λίθων. Ο Καλύμνιος Εμμανουήλ Καζόνης ευρισκόμενος κατά την ώραν εκείνην κάτωθι μιάς οικίας από την οποίαν ερρίπτοντο βροχηδόν λίθοι, ετραυματίσθη εις την κεφαλήν υπό των στρατιωτών και μετ’ ολίγον εξέπνευσεν.

Ο ιατρός Εμμ. Καρπάθιος κληθείς να πιστοποιήση τον θάνατον του Καζόνη και βεβαιώσας, ότι ούτος προήλθεν εκ τραύματος πυροβόλου όπλου, συνελήφθη και εφυλακίσθη, διότι δεν υπήκουσεν εις εις διαταγήν των αρχών, όπως πιστοποιήση ψευδώς, ότι ο θάνατος προήλθεν εκ τραύματος προξενηθέντος δια λίθου.

ΑΙ ΣΠΑΡΑΚΤΙΚΑΙ ΣΚΗΝΑΙ ΠΕΡΙ ΤΟΝ ΝΕΚΡΟΝ ΤΟΥ ΚΑΖΟΝΗ

Αι σπαρακτικαί σκηναί αι οποίαι διεξήχθησαν περί τον νεκρόν του θύματος της ιταλικής θηριωδίας είνε απερίγραπτοι. Οι ιερείς και ο λαός ήθελον να παραλάβουν τον ένδοξον νεκρόν των δια να τον θάψουν. Αλλ’ η δύναμις των όπλων και πάλιν επεβλήθη και ο νεκρός ετάφη την νύκτα υπό της αστυνομίας. 

Μέχρι της στιγμής συνελήφθησαν ως αυτουργοί των σκηνών οι κάτωθι Καλύμνιοι, οίτινες και ενεκλείσθησαν εις τας φυλακάς. 

***

Άνθιμος Πεταλάς ιερεύς, Ι. Ζωγράφος ιερεύς, Μ. Θωμάς ιερεύς, Θ. Κινδύνης ιερεύς, Ν. Δράκος ιερεύς, Γ. Μάγκος δικηγόρος, Σεβαστή Μάγκου διδασκάλισσα, Εμμ. Καρπάθιος ιατρός, Εμμ. Παπαμιχαήλ ιατρός, Τάσος Χατζηθεοδώρου ιατρός, Αντ. Ζερβός καθηγητής, Μικές Ζωγράφος καθηγητής, Δρόσος Κωλέτης καθηγητής, Μιχ. Γερακιός καθηγητής, Γ. Μελάς δημοδιδάσκαλος, Σ. Μπιλλήρης δημοδιδάσκαλος, Γ. Σωτηρίου δημοδιδάσκαλος, Ν. Κυπραίος εφοπλιστής, Ν. Μανιάς φαρμακοποιός, Μ. Σβύνος γεωπόνος, Ν. Κουφός κτηματίας, Κ. Τομάζος επαγγελματίας, Κ. Μαρουλάκης έμπορος, Ι. Καλλίτσης φοιτητής, Άννα Σαμάρκου (έγκυος 8 ½ μηνών), Ελενη Πελεκάνου, Αδελφαί Μούγκρου.

Η ΣΚΛΗΡΑ ΔΟΚΙΜΑΣΙΑ

Τας δραματικάς σκηνάς περιγράφει η κατωτέρω επιστολή, ληφθείσα εκ Καλύμνου υπό ενταύθα διαμένοντος Δωδεκανησίου.

« Επί τρεις  ημέρας συνήπτοντο μάχαι μεταξύ του λαού, της αστυνομίας και του στρατού εις τους δρόμους και την παραλίαν της Καλύμνου και τους εκατέρωθεν αυτής βραχώδεις λόφους (Μαράσια). Σκηναί αφαντάστου ηρωϊσμού συνέβησαν ενθυμίζουσαι τους αγώνας του 21.

Εις τον άνισον τούτον αγώνα ο λαός εμάχετο δια λίθων. Αι γυναίκες εξαγριωθείσαι εκ της συμπεριφοράς των Ιταλών οχυρούνται εις το Μαράσι του Αγίου Νικολάου, τραγουδούν εθνικά άσματα και ρίπτουν λίθους κατά του στρατού. Επί δύο ημέρας τα κάρα της Δημαρχίας μετέφεραν τους ριφθέντας κατά των Ιταλών υπό του λαού λίθους. Ως ήτο επόμενον όμως η ηρωϊκή αύτη αντίστασις του Καλυμνιακού λαού εκάμφθη προ της βίας των όπλων. Ο στρατός έβαλε κατά του αόπλου πληθυσμού. Εφονεύθη ο Εμμαν. Καζόνης ηλικίας 26 ετών. Πολλοί ετραυματίσθησαν. Επηκολούθησαν συλλήψεις των προκρίτων και γυναικοπαίδων ακόμη.

Αφάνταστοι είνε αι κακώσεις τας οποίας υπέστησαν όλοι οι κάτοικοι. Οι καραμπινιέροι εισήρχοντο εις όλας τας οικίας και εξυλοκόπουν αγρίως πάντας. Εκηρύχθη ο στρατιωτικός νόμος. Τα πάντα είνε κλειστά, εκκλησίαι, σχολεία. Το Γυμνάσιον κατηργήθη διά διατάγματος, διότι οι μαθηταί επρωτοστάτησαν εις τα γεγονότα.

Η ηρωϊκή Κάλυμνος δια μίαν εισέτι φοράν δοκιμάζεται σκληρώς. Η επαναστατική φωνή της, φωνή απογνώσεως ας φθάση εις πάσαν ελληνικήν γωνίαν ως εγερτήριον σάλπισμα καλούν τον ελληνικόν λαόν να προασπίση την εθνικήν τρου φιλοτιμίαν, την οποίαν τόσον ανάνδρως θίγει εις την Δωδεκάνησον η Ιταλία, εκμεταλλευομένη την υπεροχήν των όπλων της.»

Το δεύτερο ρεπορτάζ από την εφημερίδα ‘‘ΑΚΡΟΠΟΛΙΣ’’ της  13/6/1935

ΣΥΝΕΧΙΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΔΙΩΓΜΟΙ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΕΙΣ ΤΑ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΑ

Εις την Δωδεκανησιακήν νεολαίαν κατηγγέλθη, ότι αι ιταλικαί αρχαί των Δωδεκανήσων συνεχίζουσαι τας εις βάρος του ελληνικού στοιχείου πιέσεις σκηνοθετούν κατά των Ελλήνων δίκας, ο τρόπος της διεξαγωγής των οποίων προσβάλλει πάσαν έννοιαν ηθικής και δικαίου. Ούτω επιστρατεύονται ως μάρτυρες διάφοροι χαφιέδες της Αστυνομίας, οι οποίοι δια των μαρτυριών των ενοχοποιούν τους κατηγορουμένους καταθέτοντες ακόμη και ότι ούτοι ευρίσκονται εν συνεννοήσει  με την ελληνικήν κυβέρνησιν. Πάντως τα ιταλικά δικαστήρια δεν διστάζουν να καταδικάζουν τους ατυχείς Έλληνας επί τη βάσει των καταθέσεων αυτών. Κατά τον τρόπον αυτόν κατεδικάσθη ο ενταύθα εξόριστος ιερεύς Τσουγκράνης εις φυλάκισιν 6 ετών, ο ιερεύς Α. Πεταλάς εις φυλάκισιν 5 ετών και 6 μηνών, οι ιερείς Μ. Αγαθοποιός, Μ. Θωμάς, Ι. Ζωγράφος, Θ. Κινδύνης και Ν. Δράκος εις φυλάκισιν 4 ετών και 3 μηνών. Ο ιερεύς Π. Ζαΐρης εις 3 έτη και 6 μήνας, ο καθηγητης Μ. Σκαρδάσης εις 4 έτη και 6 μήνας, ο καθηγητής Α. Ζερβός εις 3 έτη και 8 μήνας, οι δημοδιδάσκαλοι Σ. Μπιλλήρης και Γ. Σωτηρίου εις 3 έτη και 8 μήνας, ο ιατρός Εμμ. Καρπάθιος εις 2 έτη και 3 μήνας, ο Ιατρός Τ. Χατζηθεοδώρου εις 2 έτη, ο δικηγόρος Γ. Μάγκος εις 2 έτη και 3 μήνας, ο γεωπόνος Μ, Σβύνος εις 2 έτη και 8 μήνας, ο Α. Ψαρομπάς εις 2 έτη και 8 μήνας, ο Γ. Ζεμπιλλάς εις 2 έτη, ο Α. Καλογιάννης εις 2 έτη, ο Γρ. Τουλουμάρης εις 2 έτη και 8 μήνας, ο χημικός Κ. Μαρουλάκης εις 2 έτη και 3 μήνας, ο κτηματίας Ν. Κουφός εις 3 έτη, ο εργοστασιάρχης Κ. Τομάζος εις 3 έτη, η δημοδιδασκάλισσα Κ. Κουσκούτη εις 1 έτους και 6 μήνας.

 

Δανιήλ Ζερβός

Δανιήλ Ζερβός

E-mail Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Προσθήκη σχολίου

Βεβαιωθείτε ότι έχετε συμπληρώσει όλα τα πεδία με το (*). Η Αργώ της Καλύμνου διατηρεί το δικαίωμα ελέγχου των σχολίων πριν την ανάρτησή τους. Τα ανάρμοστα και προσβλητικά σχόλια δεν θα δημοσιεύονται.

Η Αργώ της Καλύμνου - καθημερινή ηλεκτρονική ενημέρωση

Top Desktop version