Από τα μέσα του 18ου αιώνα τα γεγονότα στην Κάλυμνο αποκτούν πια έντονη κοινωνική χροιά. Δεν είναι γεγονότα σύγκρουσης της Καλύμνου με τους κατακτητές, αλλά προβλήματα των σχέσεων μεταξύ των κοινωνικών τάξεων του νησιού.
Το σημερινό χειρόγραφο είναι μια δικαστική απόφαση του 1860. Από το έγγραφο αυτό φαίνεται ότι η Δημαρχία είχε και δικαστικές αρμοδιότητες, τις οποίες ασκούσε μαζί με τον Τούρκο υποδιοικητή (Καϊμακάμη). Τουλάχιστο για τις κτηματικές διαφορές μεταξύ των Καλύμνιων, που όπως φαίνεται υπήρχαν και τότε.
Συνεχίζουμε σήμερα παραθέτοντας το έγγραφο της απόφασης - εντολής του Δημητρίου Υψηλάντη προς τους Καλύμνιους, η οποία υπάρχει στο Αρχείο ιστορικών εγγράφων της Ιστορικής και ΕθνολογικήςΕταιρείας της Ελλάδος με αριθμό μητρώου 85221, και για την οποία γράψαμε στο προηγούμενο φύλλο.
Οι ρίζες της Καλύμνου των Νέων Χρόνων βρίσκονται στην πόλη του κάστρου. Την «περίοδο του κάστρου» (όπως μπορούμε να ονομάσουμε τους αιώνες10ο - 18ο)η Κάλυμνος ήταν ένα πολύ μικρό σε πληθυσμό νησί και πάμπτωχο οικονομικά.